FCC-importverbod treft humanoïde robots in de VS

Wat er precies is aangekondigd

De maatregel raakt volgens de berichtgeving nieuwe humanoïde en mobiele robots van buitenlandse makelij. Welke merken, modellen en onderdelen exact onder de reikwijdte vallen, is in de beschikbare samenvatting niet uitgewerkt. Dat is op zichzelf al informatie voor een inkoper: zolang de reikwijdte onduidelijk is, zijn levertijden en garanties op de Amerikaanse markt dat ook. Wij nemen hier geen merken op die de bron niet noemt, en raden aan de tekst van het besluit zelf te lezen voordat iemand conclusies trekt over een specifieke leverancier.

Waarom juist de FCC dit kan

De FCC is geen robottoezichthouder, maar gaat over radioapparatuur. Elk apparaat dat in de VS radiosignalen uitzendt, van wifi en bluetooth tot draadloze telemetrie, heeft vooraf een equipment authorization nodig voordat het geïmporteerd of verkocht mag worden. Een humanoïde robot zit vol met dat soort radio's. Weigert de FCC die toelating, dan verdwijnt het product feitelijk van de markt zonder dat er een apart robotverbod nodig is. Sinds de Secure Equipment Act uit 2021 kan de toezichthouder toelating weigeren voor apparatuur van partijen op de zogeheten Covered List, opgesteld vanuit nationale veiligheid. Het is dus een radio-instrument dat als handelsinstrument wordt gebruikt.

De twee kanten van de reactie

Het argument voor: Amerikaanse fabrikanten krijgen lucht om te schalen zonder direct te concurreren met scherp geprijsde import. Het argument tegen: de toeleveringsketen voor actuatoren, reductiekasten, accu's en sensoren loopt grotendeels via Azië, dus een muur aan de importzijde verhoogt ook de kostprijs van binnenlandse bouwers. Daarnaast leunen universiteiten en R&D-teams op betaalbare platforms om software op te ontwikkelen. Minder platforms betekent minder experimenten, en dat effect is pas over jaren zichtbaar. Beide argumenten zijn te volgen; wat ontbreekt is meetbaar bewijs, want het besluit is er net.

Europa reguleert via het product, niet via de grens

De EU kent geen importverbod op humanoïde robots. Hier loopt de sturing via productwetgeving en CE-markering. De Machineverordening (EU) 2023/1230 vervangt vanaf 20 januari 2027 de oude Machinerichtlijn en behandelt expliciet zelflerend gedrag, cybersecurity en autonome machines. De AI Act (Verordening (EU) 2024/1689) is sinds 1 augustus 2024 van kracht, met verboden praktijken vanaf februari 2025, regels voor AI-modellen voor algemene doeleinden vanaf augustus 2025 en een langere overgang voor AI als veiligheidscomponent in producten die al onder EU-productwetgeving vallen. Rond die invoeringsdata is politiek discussie gevoerd over uitstel van onderdelen, dus controleer de actuele stand voordat je een planning vastzet. Wat samenspel betekent voor een concrete inzet, staat in onze gids over de AI Act en de Machineverordening.

Radio, cybersecurity en de rest van het pakket

Naast de AI Act en de Machineverordening gelden voor een humanoïde robot in de EU nog de radioregels (Richtlijn 2014/53/EU, inclusief de cybersecurity-eisen die sinds 1 augustus 2025 verplicht zijn) en straks de Cyber Resilience Act (Verordening (EU) 2024/2847), waarvan de meldplicht voor actief misbruikte kwetsbaarheden vanaf september 2026 gaat lopen en het hoofddeel vanaf december 2027. Praktisch betekent dat: vraag de EU-conformiteitsverklaring op en kijk welke wetgeving daarin is toegepast, controleer hoe lang de fabrikant beveiligingsupdates levert, en leg vast wat er gebeurt als die ondersteuning stopt. Wie importeert uit een derde land neemt bovendien zelf een deel van de fabrikantverplichtingen over. Dat is geen formaliteit, dat is aansprakelijkheid.

Wat een Nederlandse werkgever nu concreet moet regelen

Vier punten die vaak worden overgeslagen. Eén: bepaal je rol onder de AI Act, aanbieder of gebruiksverantwoordelijke, want wie het gedrag van het systeem substantieel wijzigt schuift op richting aanbieder. Twee: bij inzet op de werkvloer met camera's is een DPIA het startpunt, en een personeelsvolgsysteem valt onder het instemmingsrecht van de ondernemingsraad (artikel 27 WOR). Drie: leg de risicobeoordeling van de werkplek vast, inclusief de zone waarin mensen en robot elkaar tegenkomen. Vier: neem een exit-scenario op in het contract voor het geval een leverancier in een grote markt geblokkeerd raakt. De pijler-gids over humanoïde robots leasen in Nederland loopt die stappen na, en op de kostenpagina staat wat zo'n traject realistisch kost.

Waarom dit het lease-versus-koop-gesprek verandert

Handelsmaatregelen raken niet alleen de aanschafprijs, maar vooral de restwaarde en de continuïteit van ondersteuning. Een robot die je koopt, koop je inclusief het risico dat de fabrikant over drie jaar in een belangrijke markt is uitgesloten en zijn ontwikkelbudget ziet krimpen. Bij lease ligt dat restwaarderisico bij de verstrekker en zit vervanging bij storing in de afspraak. In een markt die zo snel beweegt is dat het verschil tussen een afgeschreven apparaat en een lopend contract. De afweging staat uitgewerkt op lease versus koop, en welke modellen op de Europese markt daadwerkelijk leverbaar zijn zie je in de catalogus van dertien modellen. Voor magazijn- en assemblagetoepassingen zijn 3PL en fulfilment nog steeds de meest concrete eerste stap.

Wat betekent dit voor Nederland?

Voor Nederland is dit vooral een leveranciers- en continuïteitsvraagstuk, geen juridisch vraagstuk: de EU sluit haar grens niet, maar stelt via de AI Act, de Machineverordening en de Cyber Resilience Act wel harde eisen aan wie hier een humanoïde robot inzet. Een Amerikaans importverbod kan Aziatisch aanbod juist richting Europa duwen, wat de keuze vergroot maar de vraag naar aantoonbare conformiteit scherper maakt. Wie nu oriënteert, doet er verstandig aan te sturen op leveranciers met een aantoonbare EU-conformiteitsverklaring en een schriftelijke toezegging over de duur van beveiligingsupdates.